Tüm kelimeler aşağıda listelenmiştir. Arama yapmak için ana sayfaya dönebilirsiniz.
Hakkımızda
No
Kelime
Anlamı
15
Ağartu
Süt, yoğurt, peynir gibi gıdaların ortak adı.
40
Ağaşı mahalle sen misin, yukarı mahalle şen misin
Kedersizce boş boş gezip dolaşanlar için kullanılır.
16
Ağıl
1.Ahır 2.Çiftlik.
17
Ağırşak
İğin dengede durmasını ve dönmesini sağlayan ortası delik tekerlek biçiminde parça.
18
Ağruk
Yaylaya gönderilen veya getirilen bir kaç kg'lık emanet yükler.
19
Ağuç
Avuç.
20
Ağuz
İnek ve koyunların doğumundan sonra ikinci sütlerinin pişirilmesiyle elde edilen yiyecek. İlk sütle kandil yapılır.
21
Aha
İşte burada.
22
Ahpun
Hayvan gübresi.
463
Ahtaracak
Sacın üzerinde pişirilen ekmeği çeviren alet
95
Akınmak
Kaymak. karda kaymak, yokuş aşağı kaymak gibi
23
Aktarma
Tarlanın bir kez sürülmesi.
24
Alaca
1. Siyah beyaz karışımı renk, renkli. 2. Bahçe kapılarına konulan ağaçtan yapılmış çit kapı.
25
Alaf
Ot, saman gibi hayvan yiyeceklerinin ortak adı.
26
Algun
Kanal, Kanalizasyon
27
Altıparmak
Bir tür kumaş adı.
28
Ana bre bacı
Kadınların kendi aralarında konuşurken şaşkınlık ifadesi olarak kullandıkları tabir.
29
Anaberi
Öteberi.
31
Anası soğan babası sarımsak
Beğenilmeyen insanları küçük düşürmek için kullanılan deyim
32
Angurt
1. Ördek büyüklüğünde kuş 2. Aptal insan
33
Anuk
Nane
466
Apsap
Elbise,giysi
34
Arabası gıcılamak
Sözü geçer olmak, nüfuz insan.
35
Argaç
Şal, cecim vs. dokurken çözgü arasına geçirilen ip yumağı.
36
Aruk
Zayıf.
37
Asılmak
Boğaza ip geçirerek intihar etmek.
38
Assi
Yaramaz.
39
Aşlanmak
Hayvanların doyması, canlanması, güçlenmesi.
41
Aygül
Ayçiçeği
42
Ayıfındığı
Cevize yakın büyüklükte yabani fındık.
43
Baca
Evin damı.
44
Bacaya tuz ekmek
Oyun bozan çocukların evlerinin bacalarına tuz ekilirse çocukların karnının şişeceği ile ilgili inanç ve deyim.
45
Balak
Manda ve ayı yavrusu.
46
Başbırakmak
1. Öküz arabasında koşulu öküzlerin eniş aşağı inerken bir veya ikisinin birden kafalarını yere eğerek öküz arabasının burnunun yere çakılmasına sebeb olmaları 2. Verilen sözden vazgeçilmesi, işin yarıda bırakılması durumunda kullanılır.
6
Bek
Baya, Çok, Abartmak
47
Bel
İki dağ arasındaki geçit
467
Belemek
Bebekleri beşiğe yatırmak
48
Belertme
Bakışları sertleştirerek kızmak.
49
Benim elim madımak mı deriyor
Elim kolum bağlı değil.
50
Bezük
Pembe renk.
51
Bıldır
Geçen yıl, geçen sene,
52
Bılk olmak
Meyvelerin iyice olgunlaşması.
337
Bızlamak
İşemek, küçük su dökmek
53
Biçik
İnek ve buzağlar için kullanılır
54
Bile
1. Beraber 2. Dahi. O bile gitmiş.
55
Bir tamda kalmak
Çoluk çocuğun yuvadan ayrılması sonucu anne ve babanın yalnız kalmaları.
56
Biyo
Ne olurdu yani. Onu biyo getirseydiniz.
57
Boçça
Hayvanlarda bakar kör
58
Boncuklama
1.Öküz arabasında koşulu öküzün yolda giderken aniden kafasını gidiş yönünün aksine çevirmesi. 2. Kişilerin verdikleri sözden vazgeçilmesi.
478
Boramut
Fırınlanmış armut
473
Bostan
Bahçe
10
Boyunduruk
Öküzlerin arabalara bağlandığı tahta
59
Bozağzı
Nadasa bırakılmış arazi
60
Böğen
Irmağın önüne vurulan set, bent.
278
Böğrün Başına Mıh
Memnuniyetsizlik veya rahatsızlık duyulan bir konuda, büyüğün küçüğü azarlaması, beddua tonunda söylenen söz.
61
Börtmek
Yiyeceklerin (fasülye vb.) hafif haşlanması.
62
Bukulgan
Girdap.
63
Bus
Sis.
64
Buymak
Üşümek.
65
Buzağı bağlamak
Çeşme sularının belirli aralıklarla yapılan dinlendirme kazanlarında yosun bağlaması.
66
Buzağı vurmak
Buzağıların otlamarı için meraya gönderilmesi.
67
Büğeleklenmek
1. Yaz aylarında büğelek adı verilen böceğin hayvanları ısırması üzerine hayvanların kaçışmaları. 2. Heyecanlı ve telaşlı olmak
68
Bük
Çalılık ve dikenli bostan, bağlı bahçe.
69
Bünek
Dana ve buzağıların analarını emmemesi için burunlarına takılan demir alet.
70
Bürük
Duvak.
71
Büzmük
Arı büyüklüğünde sarı renkli büyük yabani arı.
72
Büzür
Koyun dışkısı
73
Cağ
Öküz arabasının ön ve arka kısmındaki parmaklıklar.
481
Camdu
Evin karanlık odası.Tavanadeluk olarakta kullanılır.
74
Canaşı
Ölü için komşu ve akrabalara ikram edilen yemek.
1
Cani
Canım, samimiyet duygusu, samimiyet ifadesi
3
Cartik
Sosyetik
75
Cavramak
Yalvarıp yakarmak.
76
Cecim
Bir tür şal.
487
Celpük
Çarpık
77
Cemek
Üğendürenin kalın ucuna takılı olan demir. Sabana yapışan çamur ve sarılan otları temizlemede kullanılır.
78
Cengeri
Koyu mavi boya.
79
Cerek
Merteklerin (hezen) üzerine konulan bir metre uzunluğundaki ağaç parçaları.
80
Cılga
Patika yol.
81
Cılkı çıkmak
İşten istenilen sonucun alınmaması.
82
Cırcır
Fermuar.
83
Cışgu
Oyun bozan.
92
Cışmak
Oyun bozan, hile yapmak, çamura yatmak
84
Cimbiş
Pütürsüz, düzgün
86
Cineyi
En iyi.
87
Cingözel
En güzel.
85
Cişmek
Oyun oynamaktan vazgeçmek.
88
Cumalık
Cuma akşamları, fakirlere gönderilen yiyecek.
89
Cücül
Küçük, değersiz buğday için kullanılır.
96
Çağ
Evin bir köşesine yapılan yıkanma yeri
97
Çağıldak
Hayvanların kıllarına yapışan taşlaşmış dışkıları
98
Çağlan
Şelale
99
Çakşak
Dağın engine doğru inen taşlık kısmı
100
Çal
Taşlık tepe, dağ
101
Çalkama
Ayran
102
Çalmar
Etrafı taş duvarla çevrili, üstü nadiren kapalı; yaylalardaki koyun, kuzu tamlama yerleri
7
Çamdu
Ev tavanı, tavan
103
Çandu
Tavan
104
Çapuk çalmak
Alkışlamak
105
Çebiş
Bir yaşını geçmiş dişi keçi
106
Çeğil
İrili ufaklı taşlar
107
Çelpeşük
Karmaşık
108
Çenüleme
Köpeklerin acıyla ses çıkarması
109
Çeten
Kağnıların üzerine konulan hayvan gübresi taşımada kullanılan araç
110
Çevre
Etrafı oyalı veya nakış işlemeli mendil
111
Çırpma
Pancar kökünden yapılan yemek
112
Çiğn
Omuz
113
Çipil
Ormanda birbirine girmiş çalılıklar
114
Çon
Atların üşütmeyle ilgili hastalığı
115
Çöçelemek
İş yapar gibi davranmak
338
Çöğdürmek
İşemek, küçük su dökmek (erkekler için kullanılır)
486
Çörten
Pınarın oluğu
116
Çüş düşmek
Düğün ve nişanlarda kadınların ani bir hareketle diğer kadınların üzerine düşmeleri hareketi
117
Dabaz
Kurdeşen hastalığı
118
Dadanmak
Vazgeçemeyecek şekilde alışmak
119
Dağarcık
Hayvan derisinden yapılmış torba
120
Dalfes
Üzerine bir şey sarılmamış fes
121
Danışçı
Düğün akşamı oğlan evi önünde toplananların davul zurna eşliğinde kız evine gitmelerine "Danışa Gitme", danışa gidenlere de "Danışçı" denir
122
Daşköprülü
Camii Kebir Mahallesi'nin Taşköprü mevkiinde oturanlar için kullanılan deyim.Daşköprülü olmak, kimine göre bir meziyet.Kimine göre ise ters, inat yola gelmez anlamındadır
123
Davara göndermek
Alaya alınan kişiyi köpek etmek için kullanılır
2
Deamsuz
Dengesiz, Aptal, Salak, Edepsiz
124
Dede yetimi
Dedesinden önce babası ölenler için kullanılır
125
Değirmi
Eni ve boyu aynı olan şekil
126
Deli Abdullah'ın atı gibi
Sahibini kaybetmiş at gibi dolaşıp durma
127
Depmük
Tekme
128
Deri basmak
Koyun derisine çökelik, peynir karışımının doldurulması
129
Deşürmek
Toplamak
130
Dıdıs
Düzenli tertipli
131
Dığıl
Kaba armudun fırınlanmasıyla elde edilen ürün
132
Dikme
Söğüt ve kavak dalından kesilmiş, dikilmeye hazır fidan
133
Dil
Ağıt
134
Dildökmek
Yalvarıp,yakarmak
135
Döllük
Yayla mevsimi öncesinde çıkılan çiftlikler
136
Duldasına sığınmak
Koruyculuğu altına girmek
137
Duncukmak
Yemek mevsimi öncesinde çıkılan çiftlikler
138
Dunurşu
Duvak giyerek geline eşlik eden kadınlar. Dünürcüden kaynaklanan bir kelimedir
139
Düge
Genç, yavru yapmamış inek
482
Düven
Buğday kökünü ezmek için kullanılan ağaçtan yapılmış araç
154
-e yazmak
Düşe yazmak, gele yazmak gibi. Az kalsın şu işi yapıyordum
140
Ecinnü tayfası
Yaramaz çocuk
90
Ecük
1. Az 2. Biraz
142
Eğiş
Kadınların hamur yoğururken elleri ve tekne kenarına yapışan hamurları temizlemede kullandıkları demir alet
143
Ekin ağzı
Ekim yapılacak tarlalar
144
Ekis
Sitem
145
Ekmek etmek
Ekmek pişirmek
146
Ekti
Anasız oğlak
147
Elcek
Tırpan ve karasabanda el tutmak için yapılan kısım
148
Emiş
Kuzuların emzirilmesi
149
Emmi
Amca. Çoğunlukla baba manasında kullanılır
150
Enemek
Hayvanların kısırlaştırılması
151
Enibela
Zoraki
152
Er gelmiş dunurşu gibi
Şaşkın bekleyenler için kullanılır
153
Esük
Eksik
155
Fartik
Olur olmaz her işe karışan
156
Fetil
Kağıt kalınlığında, sac üzerinde yapılan bazlama
158
Fışkı
Hayvanların altına serilmek için kurutulan hayvan gübresi
157
Fisil
Tıska.Tohumdan yetiştirilmiş ekilecek küçük soğan
159
Fişar
Ağacın bir yıl içinde uzayan kısmı
160
Fişek atmak
Kağıtlara isim yazarak veya herkesin değişik küçük madde belirleyerek bunlarla herhangi bir şeyi paylaşırken kur'a çekilmesi
161
Gada
Kardeş
162
Gagaç
Dağların taşlık kesiminde biten çiçek. Olgunlaşan tohumlarını çocuklar boncuk dizimi yapar
163
Gakı
Ekşi elmanın dilinip güneşte kurutulmasıyla elde edilen ürün
164
Galuk
Evlenme zamanı geçmiş kız
165
Gamga
Ağaç yongası
166
Gapardi
Kapı ardı
167
Garez etmek
Kin beslemek
168
Garışlamak
Bedduada bulunmak
480
Garipsemek
Özlemek
9
Gavum
Akraba, Akrabalar
169
Gaygana
Yumurta,su,un karışımının kızgın sacda pişirilmesiyle elde edilen yiyecek
477
Gayım
1.Sıkı 2.diri,dinç 3.canlı
170
Gazel
Dökülmüş ağaç yaprakları
171
Geçe
Karşı, öte taraf
485
Geçgere
Dört salı hayvan pisliğini ahırdan atmak için kullanılan araç
172
Gelin çıkarmak
Gelinin baba evinden alınarak oğlan evine getirilmesi
464
Gercük
Çok konuşan dangalak(h) kimseye denir.
173
Gever
Eniş aşağı inerken kağnının yavaş gitmesi için ön köp ile mazı arasına konan uzun ağaç
174
Geybek gözel
Çok güzel
175
Gıcık
Çam kozası
176
Gıcılamak
Kağnının mazısından çıkan ses
177
Gıdık
1.Koyun, kuzu 2.Küçük sele, sepet
178
Gıdım gıdım
Azar azar
179
Gıran
Dağın sırt kısmı
180
Gırtıl
Pürüzlü arazi
181
Gızan
Köpeklerin çiftleşme zamanı
182
Gidik Ali bal yemez
Utandırma için kullanılır
420
Gidişmek
Kaşınmak
183
Gil
-ler, lar anlamında sülale isimlerinin sonuna eklenen takı. Ahmetgil gibi
184
Gonşi
Komşu
186
Goya
Güya
187
Gozak
Kozalak
188
Göçlik
Yayladan köye göç sırasında ilk kez giyilecek olan yeni elbise
189
Göçüköy çayı
Aşırı demli çay
190
Gödek
Kısa boylu insan
191
Göğgeçemen
Kertenkeleden biraz daha iri sarı renkli canlı
192
Göğsulu
Bir çeşit armut
194
Gölük
Yük taşımada kullanılan at, eşek, katır gibi hayvanların ortak adı
195
Görpe
Kuzu sürüsü
193
Görüşe gitmek
Oğlan evinin komşu ve akrabalarıyla gelinliklerini görmeye gitmeleri
196
Göz
Göze, suyun yerden çıktığı kaynak
197
Gubat
Kaba, iri , büyük
198
Guz
Kuzey
199
Guzlamak
Koyunların yavru yapması
200
Gülk
Tavukların kuluçkaya yatmaları
201
Gürcü
Gürgen yapraklarında bulunan sarı çıkıntı
202
Gürneş
Koyunların aşırı sıcakta birbirine sokulması
203
Güyegü çıkarmak
Düğün günü gelin çıkarılmadan önce damadın büyük bir kalabalık ve konvoyla ilçede dolaştırılarak ağırlanmakta olduğu eve tekrar getirilmesi olayı
204
Güz
Sonbahar mevsimi
205
Güzlekçi
Sonbaharda hayvanlarıyla birlikte çiftliklere çıkanlara verilen isim
206
habire
Sürekli, devamlı
207
Hacat
Alet, edevat
209
Hak ügendürenin ucunda
Kızın mirastan pay alabilmesi için damadın dayak yemesi veya atmasını ifade eder
210
Hak vermek
Yaptırılan iş karşılığında ekmek, un, buğday, cinsinden pay vermek
208
Hakına
Sığırlar için normal çiftleşme zamanı demek
211
Halik
Duvar örerken aralarda kalan boşlukları doldurmada kullanılan küçük taşlar
212
Hamança
Çobanların azık taşımada kullandıkları koyun ve keçi derisinden yapılan araç. Bele sarılır, yiyecekleri sıcak tutar
213
Haparak
Aniden
214
Har
Diken
215
Hark
Ark, su yolu
216
Hasa
Kıymetli arsa, arazi
217
Havlu
Avlu. Evin ortasında veya önünde etrafı çevrili, üstü açık kısım
218
Hayat
Saçak altları
219
Haylamak
Bağırmak, seslenmek
220
Hecin
İri yarı
476
Hedik
Kar ayakkabısı
461
Herge gelmek
Yayladan köye gelmek
221
Herge gitmek
Herk vakti yaylalardaki bir kısım halkın köylere inmesi
222
Herif
Kadınların eşlerine kullandıkları tabir
223
Herk etmek
Haziran sonu, Temmuz başında nadasa bırakılan tarlaların sürülmesi
224
Herle
Birkaç çeşidi bulunan çorba çeşidi
225
Herle çalmak
Herle çorbası pişirmek
226
Herslenmek
Azarlamak, kızmak
227
Heyiklemek
Aptal aptal bakmak
228
Hıçır
Zayıf dana
230
Hılez
Solucan
231
Hılhit
Ağaçtan yapılmış kapı anahtarı
232
Hıllet
Hayvan ve insan tiplemeleri ile oynanan köy seyirlik oyunu
233
Hırit
Zayıf, koyun kuzu
234
Hırti
Mantar çeşidi
229
Hırtuk
Bulaşık, herkese sataşan
235
Hışır kesilmek
Aşırı derecede yorulmak
237
Hızmuk
Buğday denelerini yıkarken; suyun yüzüne kalkan içi boş buğday, ot, saman çöpleri
238
Him
Evin temeli
240
Him yılanı
Saman altından su yürütenler için kullanılır
239
Himi
Tamam mı, öyle yapalım
241
Hobiç
Çocuklara sırtıma bin manasında kullanılır
242
Honça
Düğüne gelen kadınların getirdikleri hediyeler
243
Hödele
Çok küçük deri peyniri
244
Höllük
Beşiğe belenen çocuğun altına serilen toprak
245
Hövgel
Beşiklerde üçgen tipinde yatak
246
Hülüs
Kulaksız veya yarı kulaklı koyun
247
Ihbalagele
Rastgele, belki
248
Ilıncak
Salıncak
249
Iras gelmek
Rastlamak
250
Işgun
Ağaçların bir yılda uzadıkları kısım
251
İçgıdıruk
İnsanın elinde olmayarak boğazından ses çıkarması
252
İğdin
Kokulu ot
253
İmma
Ama, fakat
254
İnengözel
Çok güzel
255
İptil
İlk önce
256
İs depmek
Halay çekmek. Oyun oynanırken isss şeklinde çıkarılan ses sebebiyle bu isimle anılmakta
257
İşkilde kalmak
Şüphelenmek
258
İşlik
Gömlek
259
İşmar
İşaret etmek
260
İt aklı çocuk aklı
Aklı getirmeyen, ne yaptığı belli olmayan
262
İt gibi çenülemek
Boşuna çene yormak, bağırıp çağırmak
263
İt oynamış yonca tarlası
Karmakarışık hale gelmiş
261
İtdirse
Göz kenarında çıkan arpacık
265
Kandil
Doğum yapan hayvanın ilk sütünden yapılan katı yiyecek
264
Kapiç
Sığırlarda iki yaşından önce çiftleşip, doğum yapma hali
266
Karışlamak
Beddua etmek
267
Katık
Ayran
91
Katuklaş
Katıklı Aş anlamına gelmektedir. Yarma, nane ve bazende taze fasülye ile yapılır. Üzerine sonradan da ayran ilave edilir.
268
Kedim yok pisiğim yok
Malım mülküm yok
269
Kelermek
Karşısındakini ısıracakmış, dövecekmiş gibi davranmak
270
Kelete
Az miktarda öğütülen un
272
Kelik
Çorabın topuğa kadar olan ayak kısmı
271
Kelle
Buğday başağı
273
Kendek
Damlara konan merteklerin damdan dışarı doğru uzanan kısmı
274
Kerpentü
Kerpeten
275
Kertük
Çendik
276
Kerük
Süt kaynatılırken kazana yapışan kısımları
277
Kesek
Arazi için kullanılan parça, bölüm
280
Kesmük
Buğday saplarının birleşim kısımları
30
Keş
Çökeleğin top haline getirildikten sonra ki kurutulmuş hali. Köz ateşinde kızartılarak yenilir.
281
Keşen
Kağnının yavaş gitmesi için arkasına bağlanan çalı, ağırlık
282
Keşik
Sıra, sırayla
283
Kıl ipiyle boğmak
Dara getirmek
284
Kındıra
Suyu kendiliğinden çıkan sulak ve bataklık yer
285
Kırcı
Dağların başındaki hafif kar veya ağaç dallarının buzlanması
286
Kız eve çağırmak
Gelinler düğünden bir önceki gece komşu evlerden birinde ağırlanır. Bu olaya denir
287
Kiren
Kızılcık
288
Kotarmak
Aktarmak, bir kaptan başkasına boşaltmak
289
Koyungözü
Papatya
290
Köm
Kom. Yaylalarda etrafı çevrili kuzu tamlama yerleri
479
Kömüş
Manda
291
Könez
Yaşlı köpek. Hakaret olarak yaşlılara da denir
292
Köp
Kağnıda, tekerlerin ön ve arka kısımlarında dışa doğru çıkan oturulacak büyüklükteki kısımlar
13
Körelik
Demirci veya kalaycı dükkanlarına verilen isim.
293
Köremez
Küçük yağ küleği
294
Körsegü
Yarı yanmış, üzerinde kor bulunan odunlar
295
Körsi
Köstebek
296
Körügü
Baykuş
297
Kös vermek
Gece kapının dışarıdan açılmaması için taş ve ağaçla desteklenmesi
298
Köz
Ateş koru
299
Kunnamak
1.Kedi, köpek türü hayvanların yavrulaması. 2.Çok çocuğu olan kadınları kınama için kullanılan deyim
300
Kurbağa kaşığı
Yumurtadan yeni çıkmış, kurbağa yavruları
301
Kurdeşen
Dabaz hastalığı
302
Kuzlamak
Koyunların yavrulaması
14
Külek
Tahta kovalara verilen isim.
303
Künde
Hergün
304
Küpgıran
Gelincik çiçeği
305
Küskü
Ağaç manila
306
Küşkür
Ucu yapraklı küçük çubuk
307
Küşümlemek
İrkilmek
308
Mada
1.İştah, 2.Mide
309
Madası almamak
İştahsızlık
310
Madir
Kıymet
311
Malamat
Karma karışık, berbat etmek, rezil etmek
312
Malın altını görmek
Hayvanların altının temizlenmesi
313
Mangırdamak
Hayvanların bağırarak ses çıkarması
472
Masat
Tırpan taşı
314
Mayalık
Satılmayan, anaç, iyi cins hayvan
315
Mayıl mayıl bakmak
Anlamsız gözlerle süzmek
316
Mayıs
Yazın ahır tabanında biriken sulu hayvan gübresi
317
Megel
Küçük kazma
94
Meğel Asmak
Önemsemek, değer vermek
93
Meğelsime
Önemseme, değer verme
318
Mekir
İnsana musallat olduğuna inanılan kedi büyüklüğünde canlı
319
Memesük
Girişken olmayan, uyuşuk
320
Mengür
Hayvanların boğazına takılan ağaç alet
321
Mengürlü
Geçimini eşine ait arazilerden, akardan, sağlayan erkekler için kullanılır
322
Mere
Köpeklerde yaş
324
Mırığı düşmek
İnsanın ölümünün yaklaştığının yüzünden okunması
323
Mırık
Çok küçük ve ince saman parçacıkları
325
Mocur
Urubun 1/4'ü. Bkz. Urup
326
Modul
Ügendürenin ucuna çakılan çivi
327
Modullamak
1.Hayvanın ügendüre ile dürtülmesi. 2.Kişinin iğneleyici sözlerle harekete geçirilmesi
328
Molak
Filiz, sürgün
329
Mudara
Zor zahmet, kıt kanaat
330
Müşmük
Kişinin dürtülmesi
331
Naçar
Elinden iş gelmeyen. Naçarın adı şükür
332
Namazlağu
Seccade
333
Navruz
Kis topraklarda biten, baharın müjdecisi olan çiçek
334
Nefti
Koyu yeşil renk
335
Nelbeki
Küçük sahan
336
Neydecük
Ne yapacağız
339
Neydek
Ne yapalım
340
Nişancı
Nişan günü akşamleyin oğlan evinde toplananların, topluca kız evine gitmelerine nişana gitmek, nişana gidenlere de nişancı denir
341
Obirisi
Öbürü, diğeri
342
Ofağıt
O vakit
343
Oğlan eve çağırmak
Düğünden bir önceki gece damadın komşu evlerden biri tarafından ağırlanması
462
Ohloo
Hamur açmada kullanı oklova
344
Ok
Kağnıda boyunduruğun bağlandığı kısım
345
Oluk
1. Hayvan yemlikleri. 2.Engebeli arazilerde karşı tarafa su geçirmede kullanılan içi oyulmuş ağaç
346
Ortabaca
Toprak damlı evlerde, evin içinin aydınlanması için bırakılan açıklık
347
Ödütlemek
Büyükbaş hayvanlarda sütün memeye inmesini sağlamak için yavrunun kısa süreli emzirilmesi veya el ile memenin ovulması
349
Öğürseğe gitmek
Kişinin cinsel arzularının peşinde olması
348
Öğürsek
Büyükbaş hayvanların çiftleşme isteği
350
Öküzün alnı sakar
Kendi kabahatlerini görmeyen insanlar için kullanılır
351
Ölü yerine gitmek
Ölen kişinin ailesine başsağlığına gitmek
352
Önünden geçmek
Danışmak, düşüncesini öğrenmek
353
Örenlemek
Aynı lafın üzerinde sürekli durmak
354
Örme
Hayvanların kılı veya bez parçalarından örülerek yapılan sicim
355
Öyek
Kıyı, kenar
356
Öyün
Yemek. Elden gelen öyün olmaz. Olsa da vaktinde bulunmaz
470
Pancar
Lahana
357
Pardiç
1. Fırının toz ve kirini temizlemek için kullanılan ucunda bez takılı uzunca çubuk
358
Partal atmak
Abartmak, bol keseden atmak
12
Pe
Yıkılmış ev, bina, yapı
359
Peg
Yıkılmış ev kalıntıları
360
Peyke
Peykemeç, üzerinde oturulan, yatılan; tahtadan yapılmış yer
361
Pılı pırtıyı toplamak
Nesi varsa almak
362
Pırmut
Bir elle tutulacak kadar biçilen ekin
363
Pırti
Elbiselik bez, kumaş
364
Pin
Kümes
365
Pingel
Tavuğun yumurtlaması için pinde bırakılan yumurta
366
Pirçeklü
Havuç
367
Pöçük
Kıyı, kenar
368
Pöçükcü
Sığırı arkadan takip eden, çoban yardımcısı
369
Pörnek
Yaylaya çıkamayanların, hayvanlarını bir başkasına vererek yaylaya göndermeleri
370
Purç
Ağaçların yaprak açmadan önceki sürgünleri
371
Pür
Çam ağacının yaprakları
372
Sac ekmeği gibi
İkiyüzlü davranan insanlar için kullanılır
373
Sağın
Süt ve süt ürünlerinin ortak adı
374
Sağmal
Sağılan hayvanlar
375
Sahan
Küçük ve derinliği az yemek kabı
376
Sakar
Hayvanın alnında beyazlık olması
377
Sameyil cereği
Eğri büğrü cerek
11
Samı
Öküzlerin arabalara bağlanmasını sağlayan, boyunlarına takılan ve 2 parçadan oluşan eğri odun parçası
378
Sami
Öküzün boyunduruğa bağlanmasını sağlayan yay şeklindeki ağaç
379
Samibağı
Samilerin ucundaki özel dokunmuş, örülmüş ip
380
Sayvan
Güneş ve yağmurdan korunmak için yapılan yer
381
Segirtmek
Koşmak
382
Seklem
Yük
383
Sekül
Hayvanların kuyruğunda beyazlık olması
474
Selek
İnsanların çocuklarını taşıdıkları eşya,araç
483
Sergen
Düvenlemek için serilen buğdayın kökü.
384
Seten çekmek
Setende buğdayın kabuğundan ayrıştırılması için yapılan işlem
385
Sığamak
Elbisenin kol kısmını dirseklere kadar toplamak
386
Sığırtmaç
Sığır çobanı
387
Sıkmaç
Sac üzerinde pişirilen ekmeğin, içine peynir konulduktan sonra, avuç içinde sıkılarak yenmeye hazır duruma getirilmesi
388
Sınuk
Kırık, çıkık
389
Sıracalu
Yara bereli. Lenf düğümü şişkinliği ve hastalığı
390
Sırımı yiye yiye göne dadanmak
Herhangi bir şeyde istismar ederek alışkanlık
391
Sinor
İki tarla arasındaki sınır
392
Sinor bekçisi
Gurbete gitmeyerek ortak araziyi bekleyen kardeş için kullanılır
469
Soğukluk suyu
Hoşaf türünde içecek
393
Sokariç
Bazı yemeklerin üzerine dökülen tavada yapılmış, soğan, nane karışımı
394
Soku dövmek
Sokuda buğdayın dövülerek kabuğunun ayrıştırılması
395
Söğüt dibinde yatmak
Kişinin işinin yolunda olduğunu ifade için kullanılır
396
Söye
Yere çakılan kazık
397
Sulu dereye götürüp susuz getirmek
Aldatmak, kandırmak
398
Sulusekmen
Kar yağmur karışımı
399
Suya basmak
Düğünde damadın yakınlarından birinin su birikintilerine basılması
400
Suya buzalamak
Alınan karardan vazgeçmek
401
Şal çezmek
Dokunacak, şal iplerinin harmanlardaki tezgahlara döşenmesi
402
Şallamak
Kışkırtmak
403
Şaştım aşı
O ana kadar yapılmayan, yapımı kolay yemeklerden biri
404
Şekerci göndermek
Nişanda oğlan evinde hazırlanan şekerlerin ikindi vakti davul zurna eşliğinde kız evine gönderilmesi
405
Şıp
Çabuk
406
Şırnımak
Şımarmak, haddini bilmemek
407
Şire vermek
Hayvan gübresinin suyla ezilerek bitki diplerine verilmesi
408
Şişek
İki yaşındaki dişi davar
409
Şivşimek
Az kenara kaymak. Oturacak olana yer açmak
410
Tahtamaç
Bkz. Peyke
411
Tam
Evin alt katında veya yanında tarım aletlerinin, yakacağın, un ve zahirenin konulduğu yer
412
Tastar
Ekmek yumaklarının pişirilmeden önce konuldukları bez
413
Tavuza tütünlüğü
Uzun boylu insan anlamında
414
Tay
1. Atın yavrusu 2. Atın bir yanına yüklenen yük
415
Telesimek
Aşırı derecede yorulmak
416
Tellemek
Bağ, bahçe, çayır sularken suyun eşit şekilde bağlanması, dağıtılması
417
Temek
Ahır penceresi
418
Terek
Evlerdeki ağaç raflar
419
Teyin
Sincap
421
Tırşa
Çubukların gövdelerinden ayrılan katmanlar. Sele sepet yapımında kullanılır
484
Tig
Düvenlenmiş buğday sapının yığılmış hali.
422
Tille
Yüklerin at, eşek sırtına sarılmasında kullanılan uzunca ip
424
Tokatali
Bordo renk
423
Tokli
Bir iki yaş arası davar
425
Tosbağu
Kaplumbağa
141
Töbosun
-Yemin ederim ki... Yemin etmek anlamında.
426
Tökesimek
Atın yürürken ayağının sürçmesi
427
Töre
Düğüne getirilen veya düğün evince dağıtılan hediyeler
471
Tuluh
Yayık
468
Tuman
Paçalı don (kadınlar için kullanılır).
428
Tünek
Tavukların üzerine çıkıp geceyi geçirdikleri yer
429
Uğur çekmek
Atın sırtına vurulan yük taylarının ön taraftan bir ip veya tillenin ucuyla birbirlerine berkitilmesi
430
Uğut
Çimlendirilen buğdaydan yapılan tatlı veya ekmek
431
Urup
Yirmi kilogramlık yağ tenekelerinin esas alındığı ölçek
432
Uvak
Odun kırarken ortaya çıkan küçük parçacıklar
465
ürfüt
Keskin kenarlı
433
Ürüsüm
Adet, gelenek
434
Üşdek
Az, azıcık, biraz
8
Üşdek
Az, Birazcık
436
Verep
Düz olmayan, fazla eğimli arazi
435
Vırgatlu
Feryatla
437
Yağırnı
Vücudun sırt kısmı
438
Yağlık
Yaylalarda ev içinde toprağın kazılarak yağ karınlarının konulduğu kısım
439
Yağluca
Baharda biten bir tür çiçek
440
Yağrık
Üzerinde ot doğranan bir metre yükseklik ve kırk elli cm çapındaki ağaç kütüğü
441
Yağrık gibi yarılmak
Aşırı şişman olmak
442
Yalamuk
Rastgelenin etrafında dönüp durup, yaranmaya çalışan
443
Yalloz
Yalamuk
444
Yalu
Atın boynundaki kıllar, yele
445
Yamçıboya
Siyah renk
475
Yanı gara
Bir çeşit beddua.Gara yanı olarakta kullanılır.
446
Yaşar
İki yaşındaki erkek sığır
447
Yaylacı
Yaz boyunca, yaylada kalacak olan kadın
5
Yazı
Çayır, köy meydanındaki büyük yeşil alan.
448
Yazi
Yerleşim merkezi yakınındaki etrafı açık, düz arazi
449
Yeleyele
Çabuk çabuk
450
Yenide
Gelecek yıl
451
Yeşme
Yaylada evlerin yakınında bulunan; koyunların sağıldığı, yatırıldıkları, kuzuların emiş edildiği düz alan
452
Yıkılgan
Heyelan olmuş, olabilecek yer
453
Yiyecek
Birkaç kilogram ağırlığındaki deri peyniri
454
Yoğurt çalmak
Kaynatılan sütün mayalanması
455
Yoz
1. Ayrı duran, topluma katılmayan. 2. Sürüden ayrı otlatılan davarlar
456
Yunnuk
Dere kenarında yıkanılan, çamaşır yıkanan yer
457
Yuykuntu
Yiyecek artıklarının bir kapta biriktirilmesi. Hayvanlara yedirilir
458
Yülemek
Balta gibi kesici aletlerin ağızlarının açılması
459
Zallak
Erkekler için terbiyesiz anlamında
460
Zırıl zırıl ağlamak
Hüngür hüngür ağlamak
E-Mail: bilgi@catpinarsozluk.com
©2010 Ulaş Osman Bayır & Bekir Topuz